Đi làm thêm khi còn đi học là chuyện quen thuộc với nhiều sinh viên ở Pleiku, Kon Tum hay Quy Nhơn. Có thêm thu nhập trang trải sinh hoạt, có thêm kinh nghiệm để ghi vào hồ sơ xin việc sau này. Nhưng nếu chọn ca không khéo, anh/chị dễ rơi vào cảnh ngủ gật trên lớp, bỏ bài, thậm chí phải học lại môn.
Bắt đầu từ thời khoá biểu, không phải từ mức lương
Sai lầm hay gặp là thấy chỗ nào trả cao thì nhận trước, tính lịch học sau. Hãy làm ngược lại:
- Ghi ra thời khoá biểu cả tuần, gồm cả giờ học nhóm và giờ tự học.
- Đánh dấu những khoảng trống thật sự, nhớ tính thêm thời gian đi lại.
- Từ những khoảng trống đó mới đi tìm ca làm phù hợp.
Nhớ rằng thời khoá biểu thường thay đổi theo học kỳ. Khi nhận việc, hãy nói trước với chủ quán rằng lịch của mình có thể đổi khi sang kỳ mới.
Các loại ca thường gặp và ai hợp với ca nào
Ca sáng
Hợp với sinh viên có lịch học dồn vào buổi chiều. Ca sáng ở quán cà phê thường bắt đầu rất sớm, nên anh/chị phải chắc mình dậy nổi đều đặn.
Ca chiều
Hợp với người học buổi sáng. Đây là ca nhiều sinh viên chọn, nhưng cần để ý những ngày có tiết học chiều đột xuất hoặc lịch thi.
Ca tối
Phù hợp với nhiều lịch học nhất, nhưng dễ ảnh hưởng giấc ngủ và thời gian ôn bài. Nếu làm ca tối, hãy tính kỹ đường về nhà sau khi tan ca: đường có sáng không, có người đi cùng không.
Ca xoay theo lịch học
Một số nơi cho đăng ký ca theo từng tuần. Đây là lựa chọn rất hợp với sinh viên, nhưng đòi hỏi anh/chị phải báo lịch đúng hạn và giữ đúng những ca đã nhận. Anh/chị có thể xem các việc xoay ca cho sinh viên trên TayNguyenJob.
Làm bao nhiêu là vừa?
Không có con số chung cho tất cả mọi người. Hãy tự kiểm tra sau vài tuần đầu:
- Mình có còn đủ thời gian ôn bài trước kiểm tra không?
- Mình có ngủ đủ, có thấy mệt kéo dài không?
- Điểm số và việc lên lớp có bị ảnh hưởng không?
Nếu câu trả lời là có, đã đến lúc giảm bớt ca. Thu nhập từ làm thêm có thể kiếm lại sau, còn kết quả học tập bị hỏng thì sửa rất vất vả.
Mùa thi: báo trước, đừng nghỉ đột ngột
Trước mỗi kỳ thi, hãy báo với chủ quán sớm để họ sắp xếp người thay. Nhiều chủ cơ sở đồng ý cho sinh viên giảm ca trong mùa thi nếu được báo trước. Ngược lại, xin nghỉ đột ngột ngay trước ngày thi khiến quán thiếu người và anh/chị mất điểm trong mắt chủ quán.
Một cách hay: ngay từ buổi phỏng vấn, hãy hỏi "Mùa thi em có thể xin giảm ca được không ạ?" Câu trả lời sẽ cho anh/chị biết nơi đó có thực sự hợp với sinh viên hay không.
Chọn chỗ làm gần trường hoặc gần nhà
Thời gian đi lại cũng là thời gian làm việc mà không được trả lương. Một chỗ làm gần trường giúp anh/chị tranh thủ được giữa các buổi học. Một chỗ làm gần nhà giúp đi về ca tối an toàn hơn. Khi lọc tin, hãy ưu tiên những nơi trong bán kính mình đi lại thoải mái.
Đừng quên quyền lợi của mình
Dù chỉ làm thêm vài buổi mỗi tuần, anh/chị vẫn nên hỏi rõ cách tính lương, ngày trả lương, và không đưa giấy tờ gốc cho ai giữ. Nếu anh/chị chưa đủ 18 tuổi, pháp luật có những quy định riêng để bảo vệ người lao động chưa thành niên — nên hỏi thêm người lớn trong nhà trước khi nhận việc.
Xem thêm bài quyền lợi cơ bản khi đi làm thêm để biết những điều cần hỏi trước khi bắt đầu.
Thấy có ích? Gửi cho người cần đọc
Muốn gửi qua Zalo: sao chép link rồi dán vào cuộc trò chuyện.
